Gerdekmagara Koyu




Gurun ilcesinin en uzak koylerinden birisi olan Gerdek Magara Koyu, ilce merkezine 65 km .-lik uzakliktadir. Gerdekmagara Koyu-nun bir ismi Avsar-dir. Koy halkinin Avsar ilbeylerinden Torun Oymagina mensup olmalari nedeniyle bu ismi almasina neden olmustur. Gerdekmagara isminin degisik rivayetleri vardir. Bu rivayetlerden birisi; koyun bati kesiminde bulunan magaranin kapisinin gerdekli bir halde olmasi nedeniyle bu ismin verilmis oldugu soylenmektedir. Bir digeri, burada birbirini seven iki gencin kacarak burada gerdege girmis olmalarindan dolayi bu ismi almistir. Gerdekmagara Koyu-nun guney kesiminde yer alan magara da eski devirlere ait oldugu tahmin edilen kaya kabartmalari ve cesitli sekiller bulunmaktadir.

Gerdekmagara koyunun komsusu Camiliyurt koyu ile hududu; cetindere uc pinarlarin sirti, cetintas. Damizlik koyu ile hududu; Solarpinar sirti, camuzlu suyu sigir yatagi. Bozhuyuk koyu ile bagliyacak uavdar koyu ile camuzlu su, cetin tas mevkiileri.

Gerdekmagara Koyu halkinin buyuk bir kismi bu koye Fransizlar-a karsi yapilan mucadele esnasinda gostermis olduklari basaridan dolayi Diyarbakir bolgesinden buraya yerlestirilmislerdir. Gerdekmagara Koyu Halkindan; Topallar (Topaloglu+ucpinar+uaylak), Kayseri Pinarbasi ilcesinin Gebelek bolgesinden once Sogutdere bolgesine, sonra Gerdekmagara Koyune gelmislerdir. Gaziler (sahin+uiftci+Ates+Yildiz+Gol+Gul+Dogan) Diyarbakir bolgesinden gelince Borandere mintikasina, sonra Gerdekmagara koyune yerlesmislerdir. Cansizlar (Cansiz+Dag+Yilmaz+Goz) Diyarbakir Bolgesinden gelmislerdir. Sazlar (Dal+karapinar+Yilmaz+Kalay+Magara) Yozgat/Bozok bolgesinden gelmislerdir. Eseler (Gunes), Borandere Bolgesinden gelmislerdir.

Gulali Cansiz, Ali Topal, Mehmet Magara, Osman Magara, Ali Cansiz, Ali sahin, hasan Gol, Huseyin sahin, Kadir Cansiz gibi sahislar sirasiyla koyde muhtarlik yapmislardir. Gerdek magara Koyunde Mustafa sahin ve Ali Gunes, Kafkas Savaslarinda, Mehmet uavus da Yemen savaslarinda sehit dusmuslerdir.

Gerdekmagara Koyu halkinin gecim kaynagi tarim ve hayvanciliktir. Dolek, baritci, ucoz, ucgoz, keklik pinari, kervan mezari, buyukguneyin etegi, uamurlu kozo sirtlari, tasli guney gibi mevkileri bulunan Geredekmagara Koyunde sebze ve meyve yetistirilmemektedir. Kavak, sogut, patates, sogan, sarmisak, cayir, yonca, goranga, arpa, bugday gibi urunler elde edilmektedir. Eskiden oldugu gibi gunumuzde de evlerde Avsar kilim ve halilari dokunmakta ve ragbet gormektedir. Gerdekmagara koyu, Gurun ilce merkezine 65 kilometre , Sariz ilcesi-ne 35 kilometre mesafede oldugu icin 1994 yilinda Sariz ilcesine baglanmistir. 2000 yili itibariyle 60 hanedir. Elektrik ve telefon 1986 yilinda gelmistir. Koyde, 1974 yilinda yapilan tek sinifli bir ilkokul bulunmaktadir. Koy ilkokulu egitim ve ogretime aciktir. Koyde halk tarafindan 1979 yilinda yaptirilmis olan bir cami bulunmaktadir. Caminin lojmani bulunmaktadir. Gurun ilcesinin diger koylerinde oldugu gibi bu koyde de oldukca yogun bir sekiilde goc olayi yasanmaktadir. Bu koyun buyuk bir kismi Adana, Mersin, Osmaniye, Kayseri, Sariz, Pinarbasi gibi sehirlere giderek yerlesmislerdir.