Konu Görünümü | Doğrusal Görünüm

vuslataozlem · 08-23-2008, 12:49 PM

ROMALILAR ZAMANINDA (M. Ö: 66- M. S: 14) GÜRÜN İLÇESİ
Romalılar Döneminde (M. Ö: 66-M.S: 14)
Kapadokya Satraplığının Yukarı Kilikya Bölgesinde
Ermeni Kralı Tigran, Tohma Havzası’nın da içinde bulunduğu Güney Kapadokya Krallığını, M. Ö: 93 yılından M. Ö: 66 yılına kadar altı kez işgal ederek şehirlerini yağmaladı. M. Ö: 308 yılında, Selevkoslar döneminde, bu bölgeye yerleştirilmiş olan Rumlar’ı, başkenti Tigranokerte götürdü. Kral Ariobarzan, Ermeniler’in bu saldırılarına karşı hiç bir şey yapamayarak, Roma’ya kaçtı. Roma Senatosu bunun üzerine, Komutan Lukullus’u gönderdi. Pontos Krallığı’nı ele geçiren Lukullus, Kayseri’den Malatya’ya kadar Ermeniler tarafından işgal edilen bölgeleri geri aldı. Ermeniler’i Fırat’ın doğu kesimlerine çıkardıktan sonra, Fırat’ın doğusundaki Sofen Krallığı’nın başkenti Tigranokerti ele geçirerek Roma İmparatorluğu’na bağladı.
Böylece İlçemiz Gürün’ün içinde bulunduğu Kayseri’den Malatya ve Fırat’ın doğu yakası, M. Ö: 66 yılında tekrar Romalılar’ın egemenliğine girmiştir. Bu bölgeler, Kral Ariobarzan sonra (M.Ö. 62) yerine geçen II. Ve III. Ariobarzan zamanında Roma İmparatorluğu’na bağlı kaldı. III. Ariobarzan, Romalı komutanlar tarafından öldürüldükten sonra yerine V. Ariatres geçti. Güney Kapadokya bölgesi, M. Ö: 36 yılında, V. Ariaretres’in ölümünden sonra, Roma’nın bir vilayeti haline getirilmiştir. (1) M. Ö: 36 yılından itibaren de, Gürün ve havalisini Roma’ya bağlı Arkheles Hanedanları, M. S: 17 yılına kadar yönettiler. [208]
Romalılar, bu dönemde Anadolu’da yeniden eyalet taksimatı yaptılar. Roma hakimiyeti altına geçmiş olan Darende Ermenistan III. Bölgesi Satraplığı’na bağlanırken, Gürün bu taksimat esnasında II. ve III. Ermenistan Satraplıkları içerisinde yer alıyordu.
Gürün İlçesi ve havalisi, Roma’ya bağlı olan her iki Ermenistan Satraplığı’nın sınırları içinde bulunuyordu. Ermenistan Satraplıkları’nın tamamı ise bu dönemde, Roma İmparatorluğu’na bağlı bulunmaktaydı. Gürün ve havalisi, M. Ö: 66 yılından M. S: 14 yılına kadar Roma İmparatorluğunun egemenliği altında kalmıştır. Roma İmparatorluğu içinde meydana gelen mücadelelerden faydalanan Part Kralı III. Artabanus, M. S: 14 yılında Ermenistan topraklarıyla, Güney Kapadokya’nın büyük bir kısmını(Yukarı Kilikya bölgesini), ilçemiz Gürün’ün de bulunduğu bölgeleri, ele geçirdi. İlçemiz Gürün ve havalisi, M. S: 14 yılından, M. S: 55 yılına kadar Partlar’ın egemenliği altında kalmıştır. [209]

PARTLAR DÖNEMİNDE GÜRÜN İLÇESİ
(M. S: 14-M. S: 55 YILLARI ARASINDA)
Partlar Döneminde (M. S. 14-55)
Kapadokya Satraplığının Güney Kapadokya Bölgesinde
M. S: 14 yılında, Roma İmparatoru Tiberius zamanında, İmparatorluk içinde meydana gelen iç karışıklıklardan faydalanan Part Kralı III. Artabanus, Roma İmparatorluğu’na bağlı Ermenistan Satraplıklarını ve Güney Kapadokya’yı işgal ederek ele geçirdi. İlçemiz Gürün’ün içinde bulunduğu topraklar, Romalılardan, Partlar’ın eline geçti. Gürün ve havalisi, M. S: 14 yılından M. S: 55 yılına kadar bu devletin egemenliği altında kaldı. [210]

ROMALILAR ZAMANINDA GÜRÜN İLÇESİ
(M. S: 55-260 YILLARI ARASINDA)

Romalılar Zamanında (M. S: 55-260)
Kapadokya Eyaleti(Sebesteia Theması)

Roma İmparatorluğuna bağlı Pontus Krallarından Poleomon Miladi takvimin ilk yıllarında Rusya’yı ziyaret ettiği sırada ölmüştü. Bundan sonra krallığı, Amasya ile Yukarı Kızılırmak taraflarının Galatia’ya bağlanmasıyla büyük ölçüde küçülmüştü, ancak geri kalan karadeniz kıyıları ile Lykos vadisini, anlaşıldığı kadarıyla çok yetenekli bir kadın olan karısı Pythodoris, yönetmeyi sürdürdü. Onun başkenti, Lykos kıyısındaki Kabeira(Niksar) idi. Pythodoris, Augustus onuruna adını “Sebaste”(Augusta’nın Yunancası) olarak değiştirdiği bu kentten en büyük oğlunın yardımıyla küçük krallığını yönetti.
Bu bölgede yer alan, eski ismi Kabeira olan bugünkü Niksar ilçesi ve Sivas ilinin Roma dönemindeki ismi ise, Sebasteia idi. Roma İmparatorluğu’nun başına M. S: 54 yılında, Neron geçti. Ordusunu ilk önce, Kapadokya ve Ermenistan’ı ele geçirmiş olan Partlar’ın üzerine gönderdi.
Roma kuvvetleri, İlçemiz Gürün’ün bağlı olduğu Kapadokya’nın güney bölgelerini ve Malatya’dan Kayseri’ye kadar olan yerleri M. S: 55 yılında, Ermenistan’ın tamamını ve Fırat’ın doğu kesimlerini yapılan savaşlar sonucunda, M. S: 57/59 yılında, Partlar’ın elinden geri aldılar. Partlar ile elli yıllık bir anlaşma imzalandı.
Roma İmparatorluğu’nun hüküm sürmüş olduğu topraklarda yeniden bir idari taksimat yapıldı. M. S: 64/65 yılında yapılan toprak düzenlemesiyle, Pontos Eyaleti’nin bir kısmı(Paflagonya), Bitinya ile birleştirilerek Bitinya-Pontos Eyaleti oluşturuldu. Daha sonra bu eyalet Galatya Eyaleti ile birleştirilerek “Galatya Eyaleti” olarak Roma’ya bağlandı. [211]
M. S: 72/73 yılında yapılan toprak düzenlemesiyle Kommagene(Samsat ve havalisi)Krallığı, Küçük Ermenistan Satraplığı ve Kapadokya Eyaleti birleştirilerek “Kapadokya Eyaleti” adıyla Roma’ya bağlandı. M. S: 74 yılındaki toprak düzenlemesiyle de “Kapadokya Eyaleti”, Galatya Eyaleti ile birleştirilerek “Birleşik Galatya Eyaleti/Galatya Eyaleti” adıyla Roma İmparatorluğu’na bağlandı. Bu dönemde, Karadeniz kıyı kesiminden Fırat Irmağı sınır olacak şekilde güneyde Suriye’ye kadar uzanan sahayı kaplayan Galatya Eyaleti topraklarında geçen bütün yollar, bu dönemde yeniden tamir edildi.
M. S: 55 yılından itibaren Roma İmparatorluğu’nun hakimiyeti altına girmiş olan ilçemiz Gürün ve havalisi, M. S: 55/74 yılları arasında, Kapadokya Eyaleti’ne bağlıyken, M. S: 74 yılında yapılan düzenlemeyle birlikte, Birleşik Galatya Eyaleti’ne bağlandı.
Askeri ve siyasi yönden Galatya Eyaleti’ne bağlı olan Gürün ve havalisi Roma İmparatorluğu’na bağlı bulunuyordu. Gürün ve havalisi M. S: 114 yılında, Roma İmparatoru Tiranius zamanında yapılan toprak düzenlemesiyle birlikte, topraklarının bir kısmı Kapadokya Eyaleti’nin sınırları içine dahil edilirken, bir kısmı da, Ermenistan topraklarının bir kısmının alınmasıyla meydana getirilen Malatya Eyaleti’nin sınırları içinde bulunuyordu. [212]
M. S: 162 yılından M. S: 193 yılına kadar kısa bir süre için Roma İmparatorluğu’nun Kapadokya valisi bulunan Severius’un zamanında, Partlar’ın işgaline uğramış olan Kapadokya Eyaletiyle birlikte Partlar’ın egemenliğine geçmiş ise de, bu tarihten sonra tekrar, M. S: 193 yılında tekrar Roma İmparatorluğu’nun egemenliği altına girerek, M. S: 260 yılına kadar Roma İmparatorluğu’nun eğemenliği altında kalmıştır. [213]

SASANİLER DÖNEMİNDE GÜRÜN İLÇESİ (M. S: 260-298 )
Sasaniler Zamanında (M. S: 260-29 Cool

Galatya Eyaleti’ne bağlı Kapadokya Satraplığı içinde
Roma İmparatoru Severius Alexander Zamanında(M. S: 222) Roma İmparatorluğu’nun doğusunda oldukça büyük gelişmeler meydana gelmiştir. M. S: 235-260 yıllarında, Romada askeri imparatorlar dönemi başlamıştı. Ülkenin doğu kesimindeki Partlar Devleti zayıflamış, Persler soyundan geldiğini iddia eden Ardaşir, etrafına topladığı çok sayıdaki askeri birlikle, Partlar ülkesine saldırarak, Part Kralı V. Artabanus’u yenerek Partlar sülalesine son verip Sasaniler Devleti’ni kurmuştu. Ardaşir, kurmuş olduğu Sasaniler Devleti’nin sınırlarını batıya doğru genişleterek Roma İmparatorluğu ile komşu olmuş, Suriye ile Kapadokya bölgelerini tehdit etmeye başlamıştı.
Roma İmparatoru Severius Alexander zamanında, M. S: 253 yılında, Sasaniler Devleti hükümdarı olan I. Şapur; Ermenistan’ı işgal ederek buraya kendisine bağlı bir Vasal Kral tayin etti. M. S: 260 yılında, Roma İmparatorluğu’nun doğu bölgelerini işgal ederek, Suriye’den itibaren, Malatya, Maraş, Kayseri, Kilikya, Tarsus gibi bölgeleri ele geçirdi. [214]
Böylece İlçemiz Gürün’ün dahil olduğu Roma İmparatorluğu’na bağlı olan Malatya Eyaleti, Kapadokya, Suriye ve Kilikya Eyaletleri, M. S: 260 yılında, Sasaniler’in eğemenliği altına girdi. Böylece Darende ve Gürün havalileri Sasaniler’in egemenliği altına girmiş oldu. Sasaniler’in Darende ve Gürün havalisindeki hakimiyetleri, M. S: 260 yılından M. S: 298 yılına kadar sürmüştür. Darende ve Gürün İlçeleri, M. S: 298 yılında tekrar Roma İmparatorluğu’nun eline geçmiştir. [215]

ROMALILAR ZAMANINDA GÜRÜN İLÇESİ
(M. S: 298-395 YILLARI ARASINDA)

Romalılar Zamanında (M.S. 298-395)
Yukarı Kilikya Eyaleti içinde
Roma İmparatoru Gallienus, M. S. 298 yılında Sasaniler’in egemenliğine girmiş olan ülkenin güney ve doğudaki topraklarını tekrar ele geçirmek üzere bir sefer düzenledi. Bu seferle birlikte, Kayseri’den(Tohma Vadileri ve Kilikya kapıları)Suriye’ye kadar olan tüm bölgeler, tekrar Roma İmparatorluğu’nun eline geçti.
Bu seferle birlikte Malatya ile birlikte Darende ve Gürün İlçeleri de Romalılar’ın eline geçmiş oldu. M. S: 305 yılında, Roma imparatoru Dioceletianus zamanında, Roma İmparatorluğu topraklarında yeni bir düzenleme yapıldı. Anadolu’da bulunan tüm topraklar, dört büyük eyalete ayrıldı. Yeni oluşturulan dört büyük eyalet ise, kendi içerisinde küçük vilayetlere bölündü. Bu dört büyük eyalet ise şunlardı:
I- ASIA EYALETİ: (Altı bölgeden oluşmaktaydı)
1-Hellespontos
2-Asia
3-Lydya
4-Frygya
5-Galatya
6-Adalar
2-GALATYA EYALETİ: (üç bölgeden oluşmaktaydı)
1-Paflogonya
2-Galatia
3-Pisidya
3-KAPADOKYA EYALETİ: (Dört bölgeden oluşmaktaydı)
1-Pontos kıyı kesimi.
2-Pontus(Doğu)Poloomenos:
3-Kapadokia:
4-Ermenistan:
4-KİLİKYA EYALETİ: (iki bölgeden oluşuyordu)
1-Doğu Kilikya:
2-İsaura(Batıda):
İlçemiz Gürün ve havalisi, bu dönemde Kilikya Eyaleti’ne bağlanmış olan Yukarı Kilikya Bölgesi’nin sınırları içinde yer alıyordu. Kapadokya ve Ermenistan Eyaletleriyle sınır bulunuyordu.
Gürün İlçesi, bu konumunu Roma İmparatorluğu’nun Sasaniler’le yaptığı uzun savaşlar ve devlet içinde meydana gelen karışıklıklar nedeniyle M. S: 395 yılında ikiye ayrılmasına kadar sürdürdü. Anadolu toprakları, daha sonra Bizans İmparatorluğu adını alacak Doğu Roma İmparatorluğu’na düşmüştü. Dolayısıyla, Batı Roma İmparatorluğu’nun Gürün ve havalisindeki hakimiyeti M. S: 395 yılına kadar sürmüştür. [216] Bu tarihten sonra Darende ve Gürün İlçeleri, Bizans (Doğu Roma) İmparatorluğu’nun eline geçmiştir. [217]

MEHMET ALİ ÖZ

Emrullah · 09-16-2008, 07:22 AM

emeğine sağlık

Benzeyen Konular
Konu:		Yazar	Cevaplar:	Görüntüleyenler:	Son Mesaj
	Minik Gürünlülerden Gürün Yanlama halayı	kangallı58	2	84	10-02-2008 04:10 PM Son Mesaj: retina
	İŞTE GÜRÜN BEYPINAR KÖYÜNÜN GURURU	vuslataozlem	1	167	09-18-2008 12:54 PM Son Mesaj: 34mekan58vatan
	CUMHURBAŞKANI ABDULLAH GÜL, GÜRÜN STANDINDA...	kangallı58	3	91	09-17-2008 10:34 AM Son Mesaj: kadirhan58
	Gürün Gökpınar Gölünün yenı Hali	kangallı58	4	174	09-16-2008 12:52 PM Son Mesaj: kangallı58
	GÜRÜN İLÇESİ TARİHİ-38	vuslataozlem	7	167	09-16-2008 07:30 AM Son Mesaj: Emrullah
	GÜRÜN İLÇESİ TARİHİ-1	vuslataozlem	1	59	09-16-2008 07:28 AM Son Mesaj: Emrullah
	GÜRÜN İLÇESİ TARİHİ -2	vuslataozlem	1	38	09-16-2008 07:27 AM Son Mesaj: Emrullah
	GÜRÜN İLÇESİ TARİHİ-3	vuslataozlem	1	44	09-16-2008 07:27 AM Son Mesaj: Emrullah
	GÜRÜN İLÇESİ TARİHİ-4	vuslataozlem	1	45	09-16-2008 07:27 AM Son Mesaj: Emrullah
	GÜRÜN İLÇESİ TARİHİ-5	vuslataozlem	1	44	09-16-2008 07:26 AM Son Mesaj: Emrullah