Yazyurdu(Celikanliyurdu)Nahiyesi


Gurun ilce merkezinin kuzeybati kesiminde, ilceye 39 km .lik mesafede bulunan Yazyurdu Nahiyesi-nin eski ismi Celikanyurdu/Celikanliyurt-dur. Celikan, Eski Turkce-de -uevik, atilgan- anlamina gelmektedir. Koy halkinin buyuk bir kismi 1784 yilinda, Malatya-nin uelikan Bolgesinden gelerek buraya yerlesmistir. Celikanyurdu ismi de buradan gelmektedir. Celikan asireti, onceleri bolgeye yaz aylarinda koyunlarini otlatmak icin gelir. Kis aylarinda tekrar Malatya bolgesine giderlerdi. Osmanli imparatorlugunun son asiretleri iskan tesebbusuyle birlikte bunlar da yerlesik duzene gecerek bu koye yerlesmislerdir. Bu koye yurdun diger bolgelerinden gelerek yerlesenler de olmustur.

Yazyurdu 1955 yilinda nahiye, 1960 yilindan itibaren bucak merkezidir. Koyde bir saglik ocagi, bir Jandarma karakolu, bir cami, bir ilkokul ve bir de ortaokul vardir. ilkokul ile ortaokul, egitim ve ogretimin sekiz yila gecmesiyle birlikte birlesik olarak egitim ve ogretim yapmaktadir.

Celikanli yurdu, Gurun ilcesinin en eski yerlesim birimlerinden birisidir. Koyun icinde ve yakininda bircok eski yerlesim yerleri/kalintilari bulunmaktadir. -Ali Beg Yurdu- adi verilen yerde eski bir oren yeri ve kilise kalintisi bulunmaktadir. Yazyurdu-nun guneyinde Belpinari mevkiinde -Buyuk- adi verilen yerde, eski caglarin izlerini tasiyan tarihi kalintilar bulunmaktadir. Kevenli dere mevkiinde eski bir yerlesim yeri ve kale kalintilari mevcuttur. Yazyurdu-Gobekoren Koyleri arasinda -Berdi Golu- denilen yerde, halk arasinda soylenen rivayetlere gore; altindan bir arslan heykeli bulunmaktadir. Daha once bu bolgede Hititler-den kalma tas Arslan heykeli bulunmus olup, Etnografya Muzesindedir. Berdi kelimesi, Orhun Abidelerinde zikredilmektedir. Berdi kelimesi, Eski Turkce-de kamis anlamina gelir.

Yazyurdu Nahiyesinde eski yerinde (simdiki Saglik Ocagi yerinde )eski yerlesim birim bulundugu gibi, koyun guney dogusundaki uren Tarla mintikasinda eski oren bulunmaktadir. Yazyurdu-Kindiralik Koyu arasinda Delikli Magara adi verilen yerde, tarihi kalintilar mevcuttur. Yazyurdu Nahiyesinin kuzeyindeki -Yeni uikti- mevkiinde, bir kilise kalintisi bulunmaktadir. Eskiden beri burada yaz ve kis aylarinda sicak su eksik olmazdi. 1970 yilinda meydana gelen depremden sonra buradaki su kaybolmustur. Burada daha onceki yillarda tarihi bir hamamin kalintilari bulunuyordu. Halk arasinda anlatilanlara gore; Bizanslilar doneminde burada cok buyuk hamam bulunmaktaydi. Buradaki su yakin zamana kadar bu koyun halki tarafindan kullanilmakta idi. Buradaki suyun barsak kurtlarini doktugunu koyun yaslilari anlatmaktadirlar. Koy Halkina gore burasi eskiden kullanilan bir kaplica yeridir. Yazyurdu Nahiyesinde, 1950, 1960, ve 1970-li yillarda depremler meydana gelmistir. Bu depremlerde can kaybi olmamistir. Buyuk miktarda mal kaybi olmustur. Devlet tarafindan prefabrik evler yapilarak koy halkina verilmistir. Burada meydana gelen depremin Aygir Golu-nden kaynaklandigi tespit edilmistir. Aygir Golu, koye 500 m .lik mesafede bulunmaktadir. Yazyurdu Nahiyesinin kuzeybati kesimine dusmektedir.. Halk arasinda anlatilan rivayetlere gore; burada -Aygir- adi verilen bir yaratik yasamaktadir. Senede bir iki defa su yuzune ciktigini ve bu yaratigi koy halkindan bazi kimselerin gormus olduklarini yaslilar anlatmaktadirlar. Halk arasinda eski yillardan beri anlatilan -Aygir Golu Efsanesi- Gurun ve havalisinde bilinmektedir. Yazyurdu Nahiyesinde, halk arasinda Kevenli dere Mevkiinde, Mistigin Agili denilen yerdeki calilik mevkii -ziyaret yeri- olarak biliniyordu. Halk buraya girerek adak kurbanlarini keser ve solen duzenleyerek yagmur duasina cikarlardi.

Yazyurdu Nahiyesi, Kayseri-Malatya Karayolu uzerinde bulunmaktadir. Bu yol 1955 yilinda karayollarina baglanmistir. Koy ilkokulu, 1923 yilindan beri aciktir. 1964 yilinda tamirat gormustur. 1969 yilinda meydana gelen depremde yikilmis, 1975 yilinda prefabrik bina olarak yeniden yapilmistir. Koyde okuma yazma orani kadinlarda %95, erkeklerde %100-dur. Ortaokul 1975 yilinda acilmistir. ugrenci yetersizliginden 1985 yilindan beri kapalidir. iki adet okul lojmani vardir. Koyun camisi 1800-lu yillarin basinda ahsap olarak yapilmistir. Bu bina yikilarak yerine 1963 yilinda, koylu tarafindan betonarme olarak yaptirilmistir. Elektrik ve telefon 1985/86 yilinda gelmistir. Koyun icme suyu sorunu yoktur. 1970 depreminden sonra kapali sebeke haline getirilmistir. Yazyurdu Nahiyesindeki askeri kisla, yuz yili askin bir suredir hizmet vermektedir. 1997 yilinda buradaki Saglik Ocagi, Saglik Bakanligi tarafindan -Acil Trafik istasyonu- olarak genisletilmistir. Yazyurdu Nahiyesi kurulmus oldugu tarihten 2000 yilina kadar 50 muhtar gorev yapmistir. Yazyurdu Nahiyesi-nin -Sivri Mevkiinde - demir madeni bulunmaktadir.

Yazyurdu Nahiyesinin icinde gecen Tohma uayi uzerine golet yapilmasiyla, koyun buyuk bir kesimi sulu tarim yapilabilecektir. Aygir Golu, arazinin sulanmasinda kullanabilecek kapasiteye sahiptir. Koy halkinin gecim kaynagi tarim ve hayvanciliktir. Tarim ve hayvancilik, aricilik, kilim ve halicilik gibi yoreye ait geleneksel gecim kaynaklari gerekli tesvik ve desteklerle yeniden canlandirilmalidir. Eski yillarda bu bolgede yetisen cok miktardaki keven bitkisinden kitrecilik yapilarak tekstil sanayiinde kullanilmaktaydi. Sanayi mallarinin cok guclu bir ara maddesi/yapistirici olarak koy halkinin ekonomisine buyuk katki saglamaktaydi.

Yazyurdu Halkindan; Hayvalilar (uam) Darende-nin Ayvali-dan gelislerdir. Habibogullari (Bulut), Elbistan ilcesi-nin Karahoyuk Koyu-nden gelmislerdir. incikler (ince) Afsin ilcesi-nin Tatli Koyu-nden gelmislerdir. Tipiler (Tipi) Yozgat/Bogazlayan ilcesi-nin igdere Koyu-nden gelmislerdir. Kelhussukler (Kurt) Gurun ilcesi-nin sugul Mahallesi-nden gelmislerdir. Buraya Malatya-dan gelmislerdir. Hecinogullari (Yigitturk+Deve), Gurun sugul Mevkii-nden gitmislerdir.Buraya da Hekimhan ve Malatya-dan gelmislerdir. Mehmet uavuslar (Kara) Sariz -Sobecimen-den gelmislerdir. Omarlar (Dogan), uakirlar (uitak), Elbistan-dan gelmislerdir. Malkoclar (Mogolkoc) Yozgat-tan gelmislerdir. Tokuslar (Tokus) Darende (Ayvali/seref)-den gelmislerdir. Minikler (Gok) Elbistan-dan gelmislerdir. uolaklar(Kaya) Maras Bolgesi-nden gelmislerdir. Gulluler (ucel) Kayseri-nin Sarioglan-dan gelmislerdir. Poyrazlar (Poyraz) Darende-nin Ayvali/seref-ten gelmislerdir. Yahyalar (Uc), Afsin ilcesi-nin Tatli Koyu-nden gelmislerdir. Kulekciler (sahin), Beypinar Koyu-nden gelmislerdir. Kadimogullari (Boyraz), kars ilinden Mus iline, daha sonra da Yazyurdu nahiyesine yerlesmislerdir. Kahyalar (ual), Maras ili, Elbistan ilcesi, Sogutdere Koyunden gelmislerdir. Senemogullari (Aslan), Malatya Akcadag Bolgesinden gelmislerdir.

Yazyurdu Nahiyesi-nde de oldukca goc olayi fazladir. istanbul, izmir, Bursa, Ankara, Adana, mersin, Kayseri, Sivas gibi buyuk sehirlere goc etmislerdir. 1960 yilinda 100 hane olan Yazyurdu Nahiyesi, 1997 yilinda 60 hane, 2000 yilinda 67 hanedir.